ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΕΙΣ
Εορτάσαμε και φέτος τη μεγάλη μας εθνική εορτή της 28ης Οκτωβρίου 1940. Μία ακόμη μεγάλη ημέρα της Φυλής μας, μία επέτειος, ένας θρύλος, μία μνήμη, ένα χρέος !
Η 28η Οκτωβρίου 1940 είναι ένα από τα γεγονότα της Ελληνικής ιστορίας, τα οποία ανθίστανται στη δοκιμασία του χρόνου και στη μοιραία λήθη, που προκαλεί ο χρόνος, παρά το γεγονός ότι έχουν περάσει από τότε 72 ολόκληρα χρόνια και τους λαούς – μαζί και τον ελληνικό – συνέχουν άλλες αγωνίες και απασχολούν πολυποίκιλα προβλήματα. Έτσι το 1940 διατηρεί ακόμη το θρύλο, τη δόξα του και όταν την εποποϊα αυτή την φέρνουμε στη μνήμη μας αισθανόμαστε ότι τη ζούμε για άλλη μια φορά.
Παράλληλα όμως θα πρέπει να θυμόμαστε και να τιμούμε και εκείνους που έπεσαν στο πεδίο της μάχης, μαχόμενοι για τη διάσωση της Πατρίδος μας.
Εμείς λοιπόν του Διοικητικού Συμβουλίου του Συνδέσμου Αποστράτων Αξιωματικών Ιππικού-Τεθωρακισμένων με τα μέλη μας και τους φίλους του Συνδέσμου, είμαστε σήμερα εδώ για να αποκαλύψουμε το Μνημείο Ιππικού και να αποτίσουμε φόρο τιμής στους Αξιωματικούς και Οπλίτες της Μεραρχίας Ιππικού, οι οποίοι στα πλαίσια της αποστολής τους το 1940 αντιμετώπισαν επιτυχώς την επίλεκτη Μεραρχία Αλπινιστών «Τζούλια» και έτρεψαν τους εισβολείς σε φυγή εντός του Αλβανικού εδάφους.
Το ιστορικό της επιτυχίας αυτής έχει ως εξής :
Με την κήρυξη του Ελληνοϊταλικού πολέμου την 28η Οκτωβρίου 1940, η Μεραρχία Ιππικού με Διοικητή το Υποστράτηγο Στανωτά Γεώργιο από τη Θεσσαλονίκη προωθήθηκε στην Καλαμπάκα με τελικό προορισμό την περιοχή της Πίνδου.
Άμεσα και ταχύτατα συγκεντρώθηκαν 5.000 επίτακτα άλογα και συγκροτήθηκαν οι υπόλοιπες μονάδες της Μεραρχίας. Ως τομέας ενεργείας ορίστηκε η περιοχή του Μετσόβου. Αποστολή του Σχηματισμού ήταν να καλύψει τον άξονα Ιωάννινα-Καλαμπάκα, ο οποίος κινδύνευε σοβαρά να αποκοπεί εξαιτίας της διεισδύσεως της 3ης Μεραρχίας Αλπινιστών «ΤΖΟΥΛΙΑ», από την άνω κοιλάδα του Αώου και την κοιλάδα του Ζαγορίτικου και να αποκαταστήσει σύνδεσμο με την σκληρά δοκιμαζόμενη VIII Μεραρχία και το Β’ ΣΣ.
Την 1η Νοεμβρίου η Διοίκηση της Μεραρχίας Ιππικού βρισκόταν στο Μέτσοβο.
Η είσοδος της Μεραρχίας Ιππικού στον αγώνα, είχε ως αποτέλεσμα να αρχίσει να συμπιέζεται επικίνδυνα ο θύλακας που είχε δημιουργηθεί από την ιταλική διείσδυση στον τομέα της Πίνδου.
Το βράδυ της 3ης Νοεμβρίου η Ταξιαρχία Ιππικού της Μεραρχίας ανακατέλαβε τη Σαμαρίνα και την επομένη η Μεραρχία Ιππικού με τα Συντάγματά της ανακατέλαβε τη Βωβούσα.
Στις 8 Νοεμβρίου η Ταξιαρχία Ιππικού κατέλαβε το Δίστρατο. Εκεί συνέλαβε αριθμό Ιταλών και ορεινό χειρουργείο της «Τζούλια», όπου νοσηλεύονταν 30 Στρατιώτες. Μία ώρα μετά την Ταξιαρχία Ιππικού, έφτασαν στο Δίστρατο και τα πρώτα τμήματα της Μεραρχίας Ιππικού, που είχε διεξαγάγει σκληρούς αγώνες μεταξύ Βωβούσας και Δίστρατου.
Στη συνέχεια η Μεραρχία Ιππικού στραφηκε προς Ελεύθερο-Κόνιτσα, ώστε να διευκολύνει την ενέργεια του Β’ ΣΣ προς την κατεύθυνση αυτή. Έπειτα από επτάωρο σκληρό αγώνα κατόρθωσαν να διαλύσουν τις ιταλικές δυνάμεις, συλλαμβάνοντας 15 αξιωματικούς και 700 οπλίτες και κυριεύοντας πολλά υλικά, 100 ημιόνους και 5 όλμους.
Η άλλοτε επίλεκτη Ιταλική Μεραρχία «Τζούλια» περιήλθε σε τραγική κατάσταση, γεγονός που ήταν αποτέλεσμα των αγώνων και των επιτυχιών της Μεραρχίας Ιππικού. .
Στις 11 Νοεμβρίου το Ιταλικό 9ο Σύνταγμα Αλπινιστών διατάχτηκε να κρατήσει τον αυχένα Χρηστοβασίλη ώστε να καλύψει την υποχώρηση ιταλικών τμημάτων προς την Κόνιτσα.
Εκεί δέχτηκε σφοδρή επίθεση τμημάτων της Μεραρχίας Ιππικού. Ύστερα από πολύωρο αγώνα οι Ιταλοί ανατράπηκαν και καταδιώχτηκαν προς την Κόνιτσα, αφήνοντας πλήθος υλικών στο δρόμο προς την πόλη.
Στις 16 Νοεμβρίου, με την απελευθέρωση της Κόνιτσας, τελείωσε και τυπικά η Μάχη της Πίνδου, μία από τις πιο αποφασιστικές και δραματικές του Ελληνοϊταλικού πολέμου.
Αν η επίλεκτη Μεραρχία Αλπινιστών κατόρθωνε να καταλάβει το Μέτσοβο, οι ελληνικές δυνάμεις του μετώπου της Ηπείρου θα χωρίζονταν από κείνες της Θεσσαλίας και της Μακεδονίας.
Η Μεραρχία Ιππικού, με Διοικητή το Στρατηγό Γεώργιο Στανωτά, συνέβαλε τα μέγιστα στην εξάλειψη αυτού του κινδύνου και δικαίωσε τις προσδοκίες του Γενικού Στρατηγείου.
Οι αγώνες της Μεραρχίας Ιππικού δεν σταμάτησαν εκεί. Στις 21 Νοεμβρίου τα πρώτα τμήματά της διέσχισαν την ελληνοαλβανική μεθόριο, διαβαίνοντας τον χείμαρο Σαραντάπορο εντός της Βορείου Ηπείρου. Στις 3 Δεκεμβρίου μετά από σφοδρές συγκρούσεις με εχθρικές δυνάμεις, ο σχηματισμός εισήλθε στην Πρεμετή.
Το Διοικητικό Συμβούλιο του Συνδέσμου Αποστράτων Αξιωματικών Ιππικού Τεθωρακισμένων, τιμώντας τους άξιους μαχητάς της Πίνδου, το 2006 έλαβε ομόφωνα απόφαση για την ανέγερση Μνημείου Ιππικού στο Μέτσοβο, εκεί όπου το 1940 η Μεραρχία Ιππικού υπό τον αείμνηστο Στρατηγό Γεώργιο Στανωτά συγκεντρώθηκε και στη συνέχεια έγραψε σελίδες δόξας ανακαταλαμβάνοντας τα κατακτηθέντα από τους Ιταλούς εδάφη και τρέποντας σε φυγή τους κατακτητές μέσα στο έδαφος της Βορείου Ηπείρου. Την ιδέα για την ανέγερση του Μνημείου είχε ο υπηρετών τότε ως Ίλαρχος στην Μεραρχία Ιππικού και νυν Αντιστράτηγος ε.α κ. Φρατζέσκαρος Αντώνιος.
Χωρίς χρονοτριβή και για την υλοποίηση του μεγάλου αυτού στόχου το ΔΣ του Συνδέσμου προέβη στις ακόλουθες ενέργειες :
α. Με αίτηση του Συνδέσμου, η τότε Δημοτική Αρχή Μετσόβου με Δήμαρχο τον κ. Τζαφέα Κωνσταντίνο, επέτρεψε να τοποθετηθεί το Μνημείο στην παρούσα θέση.
β. Η Περιφέρεια Ηπείρου, συνέδραμε στην προσπάθεια τοποθετήσεως του Μνημείου, εγκρίνοντας τις αποφάσεις της Δημοτικής Αρχής Μετσόβου.
γ. Με ομόφωνη απόφαση του ΔΣ του Συνδέσμου μας ανετέθη στην παγκοσμίως γνωστή γλύπτρια κ. Αγγέλικα Κοροβέση η μελέτη διευθετήσεως του χώρου, αλλά και η φιλοτέχνηση του Μνημείου.
Από τη στιγμή αυτή άρχισε η τιτάνια προσπάθεια του Συνδέσμου για την υλοποίηση του στόχου. Η μορφή του αναγλύφου του μνημείου εγκρίθηκε από τη Γενική Συνέλευση του Συνδέσμου το 2010. Οι δραστηριότητες συνεχίστηκαν με τη συμπαράσταση του Δήμου Μετσόβου και της VIII Μεραρχίας, που βοήθησαν τα μέγιστα για την ολοκλήρωση του στόχου. Το μεγάλο πρόβλημα της συγκεντρώσεως του απαιτουμένου χρηματικού ποσού για την ανέγερση του Μνημείου αντιμετωπίστηκε επιτυχώς από συνεισφορές των μελών μας και άλλων φορέων. Η προσπάθειά μας συνεχίζεται για τη διευθέτηση του περιβάλλοντος χώρου του Μνημείου, την ανέυρεση όλων των ονομάτων των Αξιωματικών και Οπλιτών Ιππικού, που έπεσαν στο πεδίο της μάχης και της αναγραφής των επί μαρμαρίνης πλακός. Το οφείλουμε στους ήρωες αυτούς του Βορειοηπειρωτικού έπους. Έτσι λοιπόν κλίνοντας το γόνυ στους αθανάτους νεκρούς της περιόδου εκείνης είμαστε έτοιμοι να προβούμε στα αποκαλυπτήρια του Μνημείου Ιππικού.
Κλείνοντας την αναφορά μας αυτή θα θέλαμε να απευθύνουμε θερμές ευχαριστίες σε όσους συνέβαλαν στην ανέγερση του παρόντος Μνημείου. Συγκεκριμένα :
* Στον σεβαστό συνάδελφο Αντιστράτηγο ε.α κ. Φρατζέσκαρο Αντώνιο βετεράνο της Μάχης της Πίνδου, που είχε την ιδέα ανεγέρσεως του Μνημείου και ο οποίος για λόγους υγείας δεν μπόρεσε να παραστεί..
*Στα μέλη και τους φίλους του Συνδέσμου, που από το υστέρημά τους, κατέθεταν κατά καιρούς χρηματικά ποσά, με αποτέλεσμα να συγκεντρωθούν χρήματα για την κάλυψη αποπληρωμής της δαπάνης του έργου.
*Στον φίλο του Συνδέσμου Αμερικανό Δικηγόρο κ. Dan Harrell, ο οποίος κατά την επίσκεψή του στην Ελλάδα και φιλοξενούμενος από μέλος του Συνδέσμου μας συνεισέφερε 5.000 δολάρια σε ένδειξη αναγνωρίσεως του πατριωτικού μας έργου.
*Στους Επίτιμους Αρχηγούς Στρατηγούς κκ. Φραγκούλη Φράγκο, Ζιαζιά Κωνσταντίνο, το πρώην ΑΝΥΕΘΑ Πρέσβη κ. Γεωργίου Γεώργιο και τον νυν Α/ΓΕΣ Αντιστράτηγο κ. Γκίνη Κωνσταντίνο για την συμπαράσταση και τις διευκολύνσεις, που μας παρείχαν καθόλην την διάρκεια των ενεργειών μας για την εκτέλεση του έργου.
*Στους Διοικητάς της VIII Μεραρχίας Αντιστράτηγο ε.α κ. Καραγιαννόπουλο Αθανάσιο και Ταξίαρχο κ.Τσαγγαρά Γεώργιο για τις πάσης φύσεως διευκολύνσεις για την ανέγερση του Μνημείου.
* Στην γλύπτρια κ. Κοροβέση Αγγέλικα για την έμπνευση που είχε να μας παρουσιάσει τη μορφή που απεικονίζεται στο γλυπτό και στη συνέχεια να φιλοτεχνήσει το τέλειο αυτό έργο που θα αποκαλυφθεί σε λίγο.
* Στην προηγούμενη και την παρούσα Δημοτική Αρχή για την άριστη συνεργασία και αμέριστη βοήθεια που μας παρείχαν σε ότι τους ζητήθηκε.
* Στο μέλος του Συνδέσμου Έφεδρο Υπίλαρχο επιχειρηματία κ. Τζεβελέκη Σπύρο για τη δωρεά δύο ιστών σημαιών 6 μέτρων, που τοποθετήθηκαν ένθεν και ένθεν του Μνημείου για την έπαρση των σημαιών.
* Τέλος απευθύνουμε θερμές ευχαριστίες στους προσκεκλημένους μας, στα μέλη μας και σε όλους τους παρευρισκομένους που μας τίμησαν με την παρουσία τους.
